
बैंकिङ खबर/ चीनले आफ्ना पुराना व्यापार मोडेलहरूलाई नयाँ एआई (कृत्रिम बुद्धिमत्ता) मा आधारित रूपान्तरणमा ल्याउन थालेको छ । यो प्रक्रियामा केवल प्रविधि परिवर्तन नभई सम्पूर्ण व्यापार दर्शन, उत्पादनको स्वरूप, सेवा वितरण, ग्राहक अन्तक्र्रिया र उद्योग संरचनानै फेरिँदैछ । चीनले अब ‘एआई + X’ भन्ने सूत्रअन्तर्गत उत्पादन, सेवा, प्रशासन, उपभोक्ता अनुभव सबै ठाउँमा एआई प्रविधि समाहित गरिरहेको छ ।
सबैभन्दा पहिले, चिनियाँ सरकारले राष्ट्र–स्तरीय रणनीति तय गरेको छ, जसले एआईलाई राष्ट्रको नयाँ उत्पादन बल (New quality productive forces)का रूपमा हेरेको छ । State Council of the People’s Republic of China ले २०१६ मा १३औँ पाँच वर्षीय योजना अन्तर्गत यो नीति समावेश गर्यो र २०३० भित्र एआईमा विश्व अगुवाइ गर्ने लक्ष्य राख्यो। सरकारले ठूलो मात्रामा लगानी, डेटा केन्द्र निर्माण, एआई चिप विकास लगायतका पूर्वाधार विकास गर्न थालेको छ ।
त्यसपछि, उद्योगहरु उत्पादन केन्द्रित मोडलबाट सेवा-उन्मुख, डेटा-चालित, प्लेटफर्म-आधारित मोडलतर्फ सरेका छन्। चीनमा अहिले “एआई + म्यानुफ्याक्चरिङ” भन्ने विचारले व्यापक प्रसार पाएको छ । पुराना कारखाना, उत्पादन लाइन, आपूर्ति श्रृंखला प्रणालीलाई अब रोबोटिक्स, डिजिटल ट्विन, पूर्वानुमान मर्मत (predictive maintenance), कम अनुकूलित रन, ग्राहक अनुकूल प्रयोग अनुसार अनुकूलित उत्पादित मोडलमा परिवर्तन गरिँदैछ।
चीनका प्रमुख प्राविधिक कम्पनीहरुले पनि यस परिवर्तन प्रक्रिया अगाडि बढाएका छन्। उदाहरणका लागि Alibaba Group Holding Ltd ले आफ्नो क्लाउड र एआई लगानी तेव्र बनाएको छ जहाँ ‘उपयोगकर्ता प्रथम, एआई–प्रेरित’ रणनीति लागू भइरहेको छ।
अन्य कम्पनीहरुले पनि एआई चिप्सदेखि मोडल विकाससम्म सम्पूर्ण साख विस्तार गरेका छन्, उदाहरणका लागि Cambricon Technologies Corporation Limited ले घरेलु एआई चिप्स निर्माण गर्दै विदेशी निर्भरता घटाउन लागिरहेको छ।
चीनले एआई व्यापार मोडललाई रूपान्तरण गर्दा केही प्रमुख प्रवृत्तिहरू देखिएका छन्। पहिलो डेटा र सञ्चार संयन्त्रलाई पुनस्र्थापित गर्दैछ । एआई मोडलहरु उत्पादन प्रक्रियामा मात्र होइन ग्राहक सेवा, अनुकूलन, पूर्वानुमान र व्यवसायिक निर्णयमा पनि प्रवेश गरिरहेका छन्।
दोस्रो एआई प्रयोग गरेर ‘मास ग्राहक’ देखि ‘एक–एक अनुकूलित ग्राहक’तर्फ मोडल सारिएको छ। अब उपभोक्ताका व्यक्तिगत आवश्यक्ताअनुसार उत्पादन र सेवा सजिलो हुँदैछ। तेस्रो एआईले प्लेटफर्म र इकोसिस्टम मोडललाई बल दिएको छ; जहाँ उत्पादनकर्ता, सेवा प्रदायक, डेटा विश्लेषक, र प्लेटफर्म अपरेटर सबै एकै स्थानमा समाहित भइरहेको छन्।
यस रूपान्तरणका चुनौतीहरू पनि कम छैनन् । चिप्स र उच्च–प्रदर्शन परिसम्पत्तिको विदेशमा निर्भरता, डेटा सुरक्षाको आवश्यकता, नीति-विनियमनको अनुरूपता, एसएमई (साना तथा मध्यम उद्यम) का लागि लगानी तथा क्षमता अभाव आदि विषयहरूमा चिन्ता देखिन्छ।
नेपालजस्तो देशका लागि चीनको यो प्रवृत्ति एउटा सन्देश पनि हो, यदि हामीले आफ्नो सन्दर्भअनुसार एआईलाई समावेश गर्न नियति बनायौ भने, व्यवसायका नयाँ मोडलहरू खोल्न सकिन्छ।
उदाहरणका लागि ग्रामीण कृषि उत्पादनलाई स्मार्ट बनाउने, डिजिटल सेवा वितरण विस्तार गर्ने, उत्पादन अनुकूलनमार्फत प्रतिस्पर्धात्मक बन्ने आदि सम्भावित पक्ष हुन्। नेपालले यहाँबाट सिक्न सक्ने कुरा धेरै छन् – जस्तै नीति बनाउने, पूर्वाधार तयार गर्ने, मानिस स्रोत सिकाउने, डेटा व्यवस्थापन गर्ने ।
समग्रमा, चीनले पुराना व्यापार मोडलहरूलाई नयाँ एआई माध्यमबाट रूपान्तरण गर्दैछ र यस प्रक्रियाले भविष्यका व्यवसाय व्यवहार, उत्पादन सेवा ढाँचा, बजार प्रतिस्पर्धा र अर्थतन्त्रमै प्रभाव पार्ने गरी संरचना परिवर्तन गरिरहेको छ।