बैंकहरूको आधार दर १०.६८ प्रतिशत पुग्यो, कुनको कति ?

बैंकिङ खबर/ चालू आर्थिक वर्षको छ महिनामा बैंकको आधार दर (बेस रेट) औसत २.३२ प्रतिशतले बढेको छ । आर्थिक वर्ष २०७८/०७९ को पुस मसान्तको तुलनामा २०७९/०८०को पुस मसान्तसम्म बैंकहरूको आधार दर बढेको हो।

आर्थिक वर्ष २०७८/०७९ को पुस मसान्तसम्ममा औसत ८.३६ प्रतिशत रहेको बैंकहरूको आधार दर आर्थिक वर्ष २०७९/०८० को पुस मसान्तसम्म आउँदा १०.६८ प्रतिशत पुगेको छ । अर्थात् यसले कर्जाको ब्याजदर महँगिएको देखाउँछ । बैंकले दिने कर्जाको ब्याजदर निर्धारण गर्ने प्रमुख आधार नै आधार दर अर्थात् बेस रेट हो।

बेस रेटमा बैंकहरुले प्रिमियम थपेर ब्याजदर तोक्न पाउँछन्। बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरुले आफ्ना ग्राहकहरुलाई कर्जा प्रवाह गर्दा कर्जाको ब्याजदर निर्धारण गर्नुपर्छ। कर्जाको ब्याजदर आधार दरमा जोडिएको हुन्छ। आधार दर जहिले पनि तीन–तीन महिनामा घटबढ हुने गर्छ। आधार दर कर्जा प्रवाहको वास्तविक ब्याजदर नभई ब्याजदर निर्धारण गर्ने आधार मात्र हो। यसअघि पनि निजी क्षेत्रका उद्योगी व्यवसायीले कर्जाको ब्याजदर घटाउन माग गर्दै आइरहेका थिए। कर्जाको ब्याजदर घटाउन भन्दै उनीहरुले उपत्यकालगायत देशका केही ठाउँमा प्रदर्शन समेत गरे। 

यता राष्ट्र बैंकले पनि स्प्रेडदर घटाएर ब्याजदर घटाउन ब्याजदर कम गर्न खोजेको छ। बैंकहरुले स्प्रेड दर २०७९ चैतबाट ४.४ लाई घटाएर ४.२ ल्याउनुपर्नेछ। २०८० असारदेखि भने बैंकको स्प्रेडदर ४ प्रतिशतमा ल्याउनुपर्नेछ।  नेपाल बैंकर्स संघका अध्यक्ष सुनिल केसी कर्जा दर बढ्नुलाई सामान्य रुपमा लिनुपर्ने बताउँछन् । उनका अनुसार कोभिड सुरु हुनुअघि ऋणको ब्याज ११ दशमलव ८ प्रतिशत र चालू आवको कात्तिकसम्ममा १२ दशमलव ६ प्रतिशत थियो। आर्थिक वर्ष २०७९/०८० को पुस मसान्तसम्म १० वाणिज्य बैंकको आधार दर ११ प्रतिशतभन्दा माथि छ।

२०७९/०८० को पुस मसान्तसम्म सबैभन्दा धेरै बेस रेट भएको बैंक कुमारी र सिभिल बैंक हो। पुस मसान्तमा दुवै बैंकको आधार दर ११.७३ प्रतिशत पुगेको छ। २०७८/७९ पुस मसान्तसम्म कुमारी बैंकको आधार दर ८.९३ प्रतिशत र सिभिल बैंकको ९.७४ प्रतिशत थियो। गत वर्षको पुसको तुलनामा यतिबेला दुवैको आधार दर उच्च बढेको छ।

२०७९/०८० को पुस मसान्तसम्म नेपाल बैंकको आधार दर ९.९० प्रतिशत रहेको छ। यसैगरी, नबिल बैंकको आधार दर १०.१० प्रतिशत रहेको छ। स्ट्यान्डर्ड चार्टर्ड बैंकको ९.६७ प्रतिशत, नेपाल एसबिआई बैंकको १०.७५ प्रतिशत र एनआइसी एशिया बैंकको आधार दर ११.०२ प्रतिशत छ।

२०७९/०८० को पुुस मसान्तसम्म ९ वटा बैंकको आधार दर १० प्रतिशतभन्दा माथि रहेको छ। सिद्धार्थ बैंकको १०.९१ प्रतिशत, ग्लोबल आईएमई बैंकको १०.८० प्रतिशत, प्राइम कमर्सियल बैंकको ११.३४ प्रतिशत, एनएमबि बैंकको आधार दर १०.६८ प्रतिशत र राष्ट्रिय वाणिज्य बैंकको आधार दर ९.२९ प्रतिशत छ।

त्यसैगरी हिमालयन बैंकको आधार दर १०.८६ प्रतिशत, एभरेष्ट बैंकको आधार दर ९.९७ प्रतिशत र माछापुच्छ«े बैंकको ११.२३ प्रतिशत रहेको छ।  लक्ष्मी बैंकको ११.३७ प्रतिशत, कृषि विकास बैंकको ११.०६ प्रतिशत, सिटिजन्स बैंकको ११.३९ प्रतिशत र सनराइज बैंकको आधार दर ११.६२ प्रतिशत रहेको छ।

आव २०७९/०८० को पुस मसान्तसम्म आउँदा ४ बैंकको आधार दर ९ तल छ। नेपाल बैंक, स्टान्डर्ड चार्टर्ड बैंक,राष्ट्रिय वाणिज्य बैंक र एभरेष्ट बैंकको आधार दर ९ प्रतिशत कम रहेको छ। त्यसैगरी प्रभु बैंकको ११.१४ प्रतिशत, सानिमा बैंकको १०.८६ प्रतिशत, र नेपाल इन्भेष्टमेन्ट मेगा बैंकको बेसरेट १०.४२ पुगेको छ।