बैंकिङ खबर/ प्रत्येक वर्ष १४ फेब्रुअरीमा विश्वभर नै भ्यालेन्टाइन डे अर्थात् प्रणय दिवस मनाउने गरिन्छ । पछिल्लो समय भ्यालेन्टाइन डे विश्वभर पर्वकै रूपमा स्थापित भइसकेको छ । विशेष गरी युवायुवतीले उत्साहका साथ नेपालमा पनि भ्यालेन्टाइन डे मनाउने गरेका छन् । प्रेमका पक्षधर सन्त भ्यालेन्टाइनलाई मृत्युदण्ड दिएको सम्झनामा प्रणय दिवस मनाउन थालिएको विश्वास गरिन्छ । यो दिवस अहिले विश्वभर चर्चित रहेको छ ।
पछिल्लो समय भ्यालेन्टाइन डे आउनु एक हप्ता पहिले नै सप्ताहव्यापी रूपमा यो दिवस मनाइने गरिन्छ । फेब्रुअरी ७ लाई रोज डे, फेब्रुअरी ८ लाई प्रपोज डे, ९ लाई चक्लेट डे, १० लाई टेडी डे, ११ लाई प्रमिस डे, १२ लाई चुम्बन डे, १३ लाई हग डे र १४ लाई भ्यालेन्टाइन डे को रूपमा मनाउने गरिन्छ ।
भ्यालेन्टाइन डे लाई अर्थतन्त्रसँग पनि जोड्न सकिन्छ । भ्यालेन्टाइन डे आउनुअघि देखि नै गुलाफको कारोबार बढ्ने गर्दछ । यो एक सातामा ४ दशमलव ६७ करोड रुपैयाँको गुलाफ फूलको कारोबार हुने यस वर्ष अपेक्षा राखिएको पुष्प व्यवसायीहरूको प्रतिनिधि संस्था फ्लोरिकल्चर एशोसिएशन, नेपालले अनुमान गरेको छ ।
एशोसिएशनले प्रेम दिवसको सप्ताह अवधि (फेब्रुअरी ७ देखि १४ सम्म) मा नेपालमा उक्त रकम बराबरको ४ लाख २५ हजार स्टीम गुलाफको व्यावसायिक कारोबार हुने अनुमान गरेको हो । काठमाडौं उपत्यकाभित्र मात्रै करीब २ लाख ५५ हजार र बाँकी १ लाख ७० हजार स्टीम गुलाफ काठमाडौं उपत्यकाबाहिरका जिल्लामा खपत हुने अनुमान गरिएको एशोसिएशनले जानकारी दिएको छ ।
प्रेम दिवसको अवसरमा बजारमा माग हुने गुलाफको करीब २५ प्रतिशतमात्र आन्तरिक उत्पादनबाट परिपूर्ति हुने अनुमान गरिएको एशोसिएशनका अध्यक्ष राजेशभक्त श्रेष्ठले बताए । चालू आर्थिक वर्ष (आव) २०८१/८२ को पुससम्म २० लाख ७३ हजार रुपैयाँको मात्रै गुलाफ आयात भएको देखिन्छ । अघिल्लो आव २०८०/८१ मा त झन् वर्षभरिमा १ लाख ६ हजार रुपैयाँको मात्रै गुलाफ आयात भएको विभागको तथ्यांकले देखाएको छ ।
वित्तीय साक्षरता पनि सेयर गरौं
प्रणय दिवसमा प्रेम मात्र होइन, आर्थिक स्थायित्व र भविष्यका योजना पनि महत्वपूर्ण हुन्छन् । त्यसैले, प्रेमी–प्रेमिकाले आपसी सम्बन्धलाई अझ बलियो बनाउन निम्न विषयमा बैंक र वित्तीय ज्ञान सेयर गर्न सक्छन् :–
१. साथीको वित्तीय लक्ष्य बुझ्नु
प्रेम जीवन सँगसँगै बाँधिएपछि भविष्यका योजना साझा हुनु जरुरी हुन्छ । साथीको कर्जा, बचत, र लगानी लक्ष्यबारे खुला छलफल गर्नु स्वस्थ सम्बन्धको हिस्सा हो । ‘हामीले सँगै घर किन्ने, घुम्न जाने वा भविष्यको बचतको योजना बनाउनुपर्छ। यो प्रणय दिवसमा भविष्यको सपना बाडौं ।’
२. संयुक्त खाता खोल्ने योजना
भविष्यमा सँगै बचत गर्न संयुक्त खाता खोल्ने वा आवधिक बचत गर्ने योजना बनाउन सकिन्छ । यसले पारदर्शिता र जिम्मेवारी बढाउँछ ।
३. कर्जा सम्बन्धी जानकारी बाँड्नु
साथीलाई लोन, कर्जा कार्ड, ब्याजदर, र कर्जा व्यवस्थापनका बारेमा जानकारी दिनु राम्रो हो । यसले आर्थिक तनाव कम गर्छ र सही निर्णय लिन मद्दत गर्दछ ।
४. संयुक्त लगानीको सम्भावना छलफल गर्नु
प्रेमी–प्रेमिकाले भविष्यमा सँगै व्यापार गर्ने, म्युचुअल फण्डमा लगानी गर्ने वा घर किन्नेसम्मको योजना बनाउन सक्छन् । ‘हामीले मिलेर लगानी गर्दा भविष्य झन् सुरक्षित हुनेछ ।’
५. बचत र वित्तीय सुरक्षा सम्बन्धी सल्लाह
आकस्मिक खर्च र आपतकालीन कोष तयार गर्न बचतको महत्त्व सेयर गर्नुपर्छ ।
‘प्रेम त हृदयको कुरा हो, तर भविष्य सुरक्षित राख्न माया पनि वित्तीय समझदारीसँग जोडिनुपर्छ ।’
६. फ्रडबाट बच्ने ज्ञान बाँड्नु
बैंकिङ फ्रड र साइबर सुरक्षा सम्बन्धी सतर्कता अपनाउन एकअर्कालाई सचेत बनाउनु । ‘म तिम्रो सुरक्षा चाहन्छु, त्यसैले अनलाइन फ्रडबाट सुरक्षित रहनुपर्छ ।’
प्रेममा पारदर्शिता र सुरक्षा
प्रणय दिवसमा यस्ता छलफलले मात्रात्मक माया प्रदर्शनभन्दा गहिरो प्रेम र समझदारीलाई बलियो बनाउँछ। प्रेमलाई वित्तीय रूपमा पनि सुरक्षित बनाएर सँगै अघि बढ्ने प्रतिबद्धता नै सच्चा मायाको रूप हो।
