बैंकिङ खबर / ग्लोबल आइएमई बैंकले चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो त्रैमासमा दुई अर्ब रुपैयाँभन्दा बढी खुद नाफा आर्जन गरेको छ । बैंकको नाफा अघिल्लो वर्षको तुलनामा बढे पनि नियमित बैंकिङ व्यवसायको प्रमुख आम्दानी मानिने खुद ब्याज आम्दानीमा भने अपेक्षित विस्तार देखिएको छैन । गैरब्याज आम्दानी बढ्नु र कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाबापतको खर्च घट्नुले नाफा वृद्धिमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ ।
बैंकको एकल वित्तीय विवरणअनुसार असोज मसान्तसम्म खुद नाफा दुई अर्ब ३१ करोड ३८ लाख रुपैयाँ पुगेको छ । गत आर्थिक वर्षको पहिलो त्रैमासमा बैंकले एक अर्ब ८५ करोड ८७ लाख रुपैयाँ नाफा कमाएको थियो । यसअनुसार बैंकको खुद नाफा २४.४९ प्रतिशत बढेको हो । सहायक कम्पनीसमेत समेटिएको समग्र समूहको नाफा भने दुई अर्ब ४० करोड ९१ लाख रुपैयाँ रहेको छ ।
नाफा बढे पनि बैंकको ब्याजबाट हुने आम्दानीमा उल्लेख्य सुधार देखिँदैन । गत वर्षको पहिलो त्रैमासमा चार अर्ब १३ करोड ३१ लाख रुपैयाँ रहेको खुद ब्याज आम्दानी यस वर्ष चार अर्ब १९ करोड ३३ लाख रुपैयाँ पुगेको छ । यसमा १.४६ प्रतिशतको मात्रै वृद्धि भएको हो ।
समीक्षा अवधिमा बैंकको कुल ब्याज आम्दानी १० अर्ब ३२ करोड १० लाख रुपैयाँबाट घटेर १० अर्ब १३ करोड ५७ लाख रुपैयाँमा आएको छ । ब्याज खर्च पनि ६ अर्ब १८ करोड ७९ लाख रुपैयाँबाट घटेर पाँच अर्ब ९४ करोड २३ लाख रुपैयाँ कायम भएको छ । ब्याज खर्च घटेकै कारण कुल ब्याज आम्दानीमा आएको कमीका बाबजुद खुद ब्याज आम्दानी सामान्य बढेको देखिन्छ ।
बैंकको कोषको औसत लागत ३.९२ प्रतिशतबाट घटेर ३.२६ प्रतिशतमा झरेको छ । तर ब्याजदर अन्तरसमेत ३.४८ प्रतिशतबाट घटेर ३.१७ प्रतिशतमा सीमित भएको छ । यसले निक्षेप संकलनको लागत घटे पनि कर्जा तथा लगानीबाट प्राप्त हुने ब्याजको प्रतिफलमा दबाब कायम रहेको संकेत गर्छ ।
यस अवधिमा बैंकको गैरब्याज आम्दानीले भने नाफा वृद्धिमा उल्लेख्य साथ दिएको छ । खुद शुल्क तथा कमिसन आम्दानी ३४.५६ प्रतिशत बढेर एक अर्ब २२ करोड १३ लाख रुपैयाँ पुगेको छ । अघिल्लो वर्ष यस्तो आम्दानी ९० करोड ७६ लाख रुपैयाँ थियो । त्यस्तै, खुद व्यापारिक आम्दानी २८ करोड ४३ लाख रुपैयाँबाट बढेर ४१ करोड २२ लाख रुपैयाँ पुगेको छ ।
कर्जा नोक्सानी व्यवस्थामा गरिएको खर्च पनि उल्लेख्य घटेको छ । गत वर्ष पहिलो त्रैमासमा एक अर्ब एक करोड १० लाख रुपैयाँ रहेको इम्पेयरमेन्ट खर्च यसपटक ४८ करोड ८३ लाख रुपैयाँमा सीमित भएको छ । यसमा ५१.७० प्रतिशत अर्थात् करिब ५२ करोड २७ लाख रुपैयाँको कमी आएको छ । खुद नाफामा भएको कुल वृद्धिभन्दा इम्पेयरमेन्ट खर्चमा आएको कमीको रकम ठूलो भएकाले नाफा वृद्धिमा यसको प्रभाव महत्त्वपूर्ण देखिन्छ । यद्यपि, खर्च घट्नुको कारण र त्यसमा असुली तथा जोखिम मूल्याङ्कनको योगदान छुट्याउन विस्तृत विवरण आवश्यक हुन्छ ।
ग्लोबल आइएमई बैंकको कर्जा गुणस्तरमा भने सुधार देखिएको छ । गत वर्षको पहिलो त्रैमासमा ४.९८ प्रतिशत रहेको निष्क्रिय कर्जा अनुपात यस वर्ष घटेर ४.७९ प्रतिशतमा आएको छ । खुद निष्क्रिय कर्जा अनुपात पनि ०.९५ प्रतिशतबाट घटेर ०.६० प्रतिशत कायम भएको छ । निष्क्रिय कर्जाको तुलनामा कुल कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाको अनुपात १०९.६३ प्रतिशतबाट बढेर १२०.१७ प्रतिशत पुगेको छ ।
गैरब्याज आम्दानी र कर्जा नोक्सानी व्यवस्थामा आएको कमीको संयुक्त प्रभाव सञ्चालन नाफामा पनि देखिएको छ । बैंकको सञ्चालन नाफा ३५.८८ प्रतिशत बढेर तीन अर्ब २२ करोड २५ लाख रुपैयाँ पुगेको छ । कुल सञ्चालन आम्दानी भने ८.७९ प्रतिशत बढेर करिब छ अर्ब रुपैयाँ कायम भएको छ ।
सेयरधनीका लागि नियामकीय समायोजनपछिको वितरणयोग्य नाफामा पनि वृद्धि भएको छ । चालु आर्थिक वर्षको पहिलो त्रैमासमा यस्तो रकम एक अर्ब ५६ करोड ३१ लाख रुपैयाँ पुगेको छ । गत वर्षको सोही अवधिमा ७९ करोड ४६ लाख रुपैयाँ रहेको यो रकम करिब ९६.७१ प्रतिशत बढेको हो । तर कुल सञ्चित वितरणयोग्य नाफा भने घटेको छ । असोज मसान्तमा यस्तो रकम दुई अर्ब ७ करोड २ लाख रुपैयाँ छ, जबकि अघिल्लो वर्षको सोही अवधिमा चार अर्ब ८४ करोड ९५ लाख रुपैयाँ थियो ।
सञ्चित वितरणयोग्य रकममा आएको कमीलाई चालु अवधिको आम्दानीसँग मात्रै तुलना गरेर बुझ्न मिल्दैन । बैंकको विवरणमा अघिल्लो अवधिबाट आएको सञ्चित रकम, चालु त्रैमासको वितरणयोग्य नाफा तथा बोनस सेयर र नगद लाभांशका समायोजन समावेश छन् । त्यसैले चालु त्रैमासमा वितरणयोग्य नाफा बढेको र कुल सञ्चित रकम घटेको तथ्यलाई अलग-अलग रूपमा हेर्नुपर्ने हुन्छ ।
व्यवसाय विस्तारका क्रममा बैंकको निक्षेप र कर्जा दुवै बढेका छन् । गत असार मसान्तको तुलनामा निक्षेप ३.११ प्रतिशतले बढेर छ खर्ब ९० अर्ब रुपैयाँ पुगेको छ । ग्राहकलाई प्रवाह गरिएको कर्जा भने ७.४९ प्रतिशतले वृद्धि भई चार खर्ब ७१ अर्ब ९६ करोड रुपैयाँ पुगेको छ । यसरी निक्षेपको तुलनामा कर्जा विस्तारको दर बढी रहेको देखिन्छ ।
तर कर्जा विस्तारसँगै पुँजीको अवस्थालाई पनि ध्यान दिनुपर्ने देखिएको छ । बैंकको कुल पुँजी पर्याप्तता अनुपात गत वर्षको पहिलो त्रैमासको १२.९८ प्रतिशतबाट घटेर ११.३२ प्रतिशतमा आएको छ । प्राथमिक पुँजी अनुपात पनि १०.४१ प्रतिशतबाट घटेर ९.३५ प्रतिशत कायम भएको छ । कर्जा विस्तारलाई निरन्तरता दिन पुँजीको आधार बलियो बनाउनु बैंकका लागि महत्त्वपूर्ण हुनेछ ।
प्रतिसेयर आम्दानी र प्रतिफलका सूचकमा भने सुधार देखिएको छ । बैंकको वार्षिकीकरण गरिएको प्रतिसेयर आम्दानी १९ रुपैयाँ ५१ पैसाबाट बढेर २३ रुपैयाँ ३५ पैसा पुगेको छ । इक्विटीमा प्रतिफल ११.०१ प्रतिशतबाट बढेर १३.२९ प्रतिशत र सम्पत्तिमा प्रतिफल १.०५ प्रतिशतबाट बढेर १.१२ प्रतिशत कायम भएको छ ।
ग्लोबल आइएमई बैंकको पहिलो त्रैमासिक वित्तीय नतिजाले नाफा र कर्जा गुणस्तरमा सुधार देखाए पनि मुख्य ब्याज आम्दानीको विस्तार सुस्त रहेको स्पष्ट पारेको छ । गैरब्याज आम्दानीको योगदान र घटेको कर्जा नोक्सानी खर्चले नाफालाई बल दिएको अवस्थामा आगामी दिनमा नियमित ब्याज आम्दानी बढाउने तथा घट्दो पुँजी पर्याप्ततालाई सुदृढ बनाउने चुनौती बैंकसामु रहनेछ ।
