बैंकिङ खबर / देशका विभिन्न स्थानमा भारी वर्षा भइरहेका बेला बाढी, पहिरो तथा डुबानको जोखिम बढेको छ। वर्षाका कारण कतिपय सडकखण्डमा आवागमनसमेत प्रभावित भएकाले दैनिक बैंकिङ कारोबारका लागि शाखा तथा एटीएम पुग्ने ग्राहकले थप सावधानी अपनाउनुपर्ने अवस्था छ ।
यस्तो अवस्थामा अत्यावश्यकबाहेक जोखिमपूर्ण यात्रा नगरी सम्भव भएसम्म मोबाइल बैंकिङ, इन्टरनेट बैंकिङ, क्यूआर तथा अन्य डिजिटल माध्यमबाट कारोबार गर्न सकिन्छ। तर डिजिटल कारोबार गर्दा पनि आफ्नो वित्तीय विवरणको सुरक्षामा विशेष ध्यान दिन आवश्यक हुन्छ । भारी वर्षाका बेला बैंकिङ कारोबार गर्दा ग्राहकले यी ७ कुरामा ध्यान दिनुपर्छ।
१. जोखिमपूर्ण अवस्थामा शाखा जान हतार नगर्नुहोस्
बाढी, डुबान वा पहिरोको जोखिम भएको अवस्थामा सामान्य बैंकिङ कारोबारका लागि जोखिमपूर्ण यात्रा गर्नु उचित हुँदैन। सम्भव भएसम्म बैंकले उपलब्ध गराएका डिजिटल माध्यमबाट कारोबार गर्न सकिन्छ।
२. सुरक्षित नेटवर्कबाट मात्र डिजिटल कारोबार गर्नुहोस्
मोबाइल तथा इन्टरनेट बैंकिङ प्रयोग गर्दा सार्वजनिक वा असुरक्षित Wi-Fi प्रयोग नगर्नुहोस्। वित्तीय कारोबारका लागि आफ्नो मोबाइल डाटा वा विश्वासिलो नेटवर्क प्रयोग गर्नु सुरक्षित हुन्छ।
३. OTP, PIN र पासवर्ड गोप्य राख्नुहोस्
OTP, PIN, पासवर्ड तथा अन्य संवेदनशील बैंकिङ विवरण कसैसँग पनि साझा गर्नु हुँदैन। बैंकका कर्मचारीले समेत फोन वा सन्देशमार्फत यस्ता विवरण माग्दैनन्।
४. अपरिचित लिंक र सन्देशबाट सावधान रहनुहोस्
बैंकको नाम वा लोगो प्रयोग गरेर आएका अपरिचित SMS, इमेल वा सामाजिक सञ्जालका लिंकमा क्लिक गरी आफ्नो बैंकिङ विवरण प्रविष्ट नगर्नुहोस्। कुनै सूचना शंकास्पद लागे सम्बन्धित बैंकको आधिकारिक माध्यमबाट मात्र पुष्टि गर्नुहोस्।
५. पानी जमेको स्थानमा एटीएम प्रयोग नगर्नुहोस्
एटीएम रहेको स्थानमा पानी जमेको वा विद्युत् तथा अन्य सुरक्षा जोखिम देखिएको अवस्थामा जबर्जस्ती प्रवेश गरेर कारोबार नगर्नुहोस्। सम्भव भए सुरक्षित स्थानमा रहेको अर्को एटीएम वा डिजिटल बैंकिङको विकल्प प्रयोग गर्नुहोस्।
६. कारोबार दोहोर्याउनुअघि रकम काटिएको छ कि छैन जाँच गर्नुहोस्
भारी वर्षाका बेला विद्युत् वा नेटवर्क सेवामा समस्या आउन सक्ने भएकाले डिजिटल कारोबारमा प्राविधिक अवरोध आउन सक्छ। कारोबार असफल देखिए पनि खाताबाट रकम काटिएको हुनसक्ने भएकाले पुनः कारोबार गर्नुअघि मोबाइल बैंकिङ, SMS वा खाताको विवरणबाट कारोबारको अवस्था जाँच गर्नुहोस्।
७. शंकास्पद कारोबार देखिए तत्काल बैंकलाई जानकारी दिनुहोस्
आफूले नगरेको कारोबार देखिएमा, कार्ड वा मोबाइल हराएमा अथवा डिजिटल ठगीको शंका लागेमा ढिला नगरी सम्बन्धित बैंकको आधिकारिक हेल्पलाइन वा शाखामा सम्पर्क गर्नुहोस्।
वर्षामा डिजिटल बैंकिङ उपयोगी, सुरक्षामा भने सम्झौता नगर्नुहोस् भारी वर्षाका कारण आवागमन प्रभावित हुँदा रकम स्थानान्तरण, बिल भुक्तानी, क्यूआर भुक्तानीलगायत दैनिक कारोबारका लागि डिजिटल बैंकिङ माध्यम उपयोगी हुन सक्छन्।
तर घरबाटै कारोबार गर्न सकिने सुविधासँगै पासवर्ड, PIN, OTP, मोबाइल तथा बैंकिङ एपको सुरक्षामा पनि उत्तिकै ध्यान दिनुपर्छ। त्यसैले भारी वर्षाका बेला जोखिमपूर्ण यात्रा नगर्ने, सम्भव भएसम्म सुरक्षित डिजिटल माध्यम प्रयोग गर्ने र आफ्नो बैंकिङ विवरण गोप्य राख्ने सावधानी अपनाउनु आवश्यक हुन्छ।
