बैंकिङ खबर / गरिमा विकास बैंकले गत आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा नाफा उल्लेख्य रूपमा बढाउन सफल भएको छ । बैंकको खुद नाफा एक वर्षमै ३५.३४ प्रतिशतले बढेर १ अर्ब ६८ करोड ८६ लाख रुपैयाँ पुगेको छ । अघिल्लो आर्थिक वर्षमा बैंकले १ अर्ब २४ करोड ७६ लाख रुपैयाँ खुद नाफा कमाएको थियो ।
बैंकको वित्तीय विवरण हेर्दा नाफा बढ्नुको मुख्य कारण व्यवसाय विस्तार मात्रै होइन, कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाका लागि छुट्याउनुपर्ने रकममा आएको ठूलो गिरावट देखिन्छ । त्यससँगै खुद ब्याज आम्दानी र फी तथा कमिसन आम्दानीमा भएको सुधारले पनि बैंकको नाफा बढाउन महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ ।
प्रोभिजनिङ ९२ प्रतिशत घट्दा नाफामा ठूलो प्रभाव
गरिमा विकास बैंकको नाफा वृद्धिको सबैभन्दा ठूलो आधार कर्जा नोक्सानी व्यवस्थामा आएको सुधार हो । अघिल्लो आर्थिक वर्षमा बैंकले सम्भावित कर्जा जोखिमका लागि ६४ करोड ७० लाख रुपैयाँ प्रोभिजनिङ गरेको थियो । तर, गत आर्थिक वर्षमा यस्तो खर्च घटेर ४ करोड ९० लाख रुपैयाँमा सीमित भएको छ ।
अर्थात्, एक वर्षमा बैंकको कर्जा नोक्सानी व्यवस्था करिब ९२ प्रतिशतले घटेको छ । प्रोभिजनिङमा यति ठूलो गिरावट आउँदा बैंकको सञ्चालन मुनाफा र अन्ततः खुद नाफामा सकारात्मक प्रभाव परेको हो ।
बैंकको खराब कर्जा भने घटेको छैन । उल्टै निष्क्रिय कर्जा अनुपात ४.६९ प्रतिशतबाट बढेर ४.७६ प्रतिशत पुगेको छ । त्यसैले बैंकको नाफा वृद्धिलाई पूर्ण रूपमा कर्जाको गुणस्तर सुधार भएको परिणामका रूपमा हेर्न मिल्दैन ।
यसको अर्थ, बैंकले अघिल्लो वर्षको तुलनामा सम्भावित कर्जा जोखिमका लागि कम रकम छुट्याउनुपरेको छ । यही कारण नाफामा ठूलो सुधार देखिएको हो । तर, खराब कर्जा अझै उच्च तहमा रहेकाले आगामी दिनमा बैंकले कर्जा असुली र गुणस्तर सुधारमा विशेष ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ ।
ब्याज आम्दानीमा सुधार, सस्तो स्रोतले बढायो मार्जिन
बैंकको नाफा बढाउन अर्को महत्वपूर्ण योगदान खुद ब्याज आम्दानीको रहेको छ । अघिल्लो वर्ष ३ अर्ब ६१ करोड २० लाख रुपैयाँ रहेको खुद ब्याज आम्दानी गत वर्ष ५.६३ प्रतिशतले बढेर ३ अर्ब ८१ करोड ५६ लाख रुपैयाँ पुगेको छ ।
बैंकको कुल ब्याज आम्दानीमा ठूलो वृद्धि नभए पनि निक्षेपमा तिर्नुपर्ने ब्याज खर्च घटेको छ । यही कारण बैंकको खुद ब्याज आम्दानी बढेको हो ।
बैंकको ‘कस्ट अफ फण्ड’ अर्थात् निक्षेपको लागत ४.८४ प्रतिशतबाट घटेर ३.५३ प्रतिशतमा आएको छ । सस्तो लागतमा स्रोत जुटाउन सकेपछि कर्जाबाट प्राप्त हुने ब्याज र निक्षेपमा तिर्नुपर्ने ब्याजबीचको अन्तर सकारात्मक बनेको हो ।
यसले बैंकको ‘नेट इन्ट्रेस्ट मार्जिन’ मा सुधार ल्याएको छ । बैंकिङ व्यवसायमा ब्याज आम्दानी नै प्रमुख आम्दानीको स्रोत भएकाले ब्याज खर्च घट्नुले नाफा वृद्धिमा प्रत्यक्ष योगदान गरेको देखिन्छ ।
गैरब्याज आम्दानी पनि बढ्यो
गरिमा विकास बैंकले ब्याज आम्दानीसँगै गैरब्याज आम्दानीतर्फ पनि सुधार गरेको छ । बैंकको खुद फी तथा कमिसन आम्दानी २१.२० प्रतिशतले बढेर ६१ करोड ९२ लाख रुपैयाँ पुगेको छ । अघिल्लो वर्ष यस्तो आम्दानी ५१ करोड ८ लाख रुपैयाँ थियो ।
ब्याज आम्दानी र फी तथा कमिसन आम्दानी दुवै बढेपछि बैंकको कुल सञ्चालन आम्दानी पनि बढेको छ । बैंकको कुल सञ्चालन आम्दानी गत वर्ष ४ अर्ब ५६ करोड रुपैयाँ पुगेको छ ।
यसले बैंकको आम्दानीको आधार केही फराकिलो भएको देखाउँछ । केवल ब्याज आम्दानीमा निर्भर नभई शुल्क तथा कमिसनबाट हुने आम्दानी बढाउन सकेको अवस्थामा बैंकको आम्दानी संरचना थप बलियो बन्न सक्छ ।
व्यवसाय विस्तारसँगै सञ्चालन मुनाफामा उछाल
गरिमा विकास बैंकले गत वर्ष आफ्नो व्यवसायको आकार पनि बढाएको छ । बैंकको निक्षेप ९.२७ प्रतिशतले बढेर ९८ अर्ब ४७ करोड रुपैयाँ पुगेको छ । त्यस्तै, कर्जा प्रवाह १३.१८ प्रतिशतले बढेर ७८ अर्ब २४ करोड रुपैयाँ पुगेको छ ।
यसले बैंकले निक्षेप संकलनसँगै कर्जा विस्तारलाई पनि गति दिएको देखाउँछ । कर्जा विस्तार भए पनि खराब कर्जाको अनुपातमा भने सामान्य वृद्धि भएको छ । त्यसैले आगामी दिनमा व्यवसाय विस्तारसँगै कर्जाको गुणस्तर कायम राख्नु बैंकका लागि महत्वपूर्ण हुनेछ ।
व्यवसाय विस्तार, खुद ब्याज आम्दानीमा वृद्धि र सञ्चालन खर्च नियन्त्रणका कारण बैंकको सञ्चालन मुनाफा ४२.६५ प्रतिशतले बढेर २ अर्ब ५८ करोड रुपैयाँ पुगेको छ ।
बैंकको कर्मचारी खर्च भने बढेको छ । अघिल्लो वर्ष १ अर्ब ११ करोड ५ लाख रुपैयाँ रहेको कर्मचारी खर्च गत वर्ष १ अर्ब २४ करोड ७८ लाख रुपैयाँ पुगेको छ । तर, अन्य सञ्चालन खर्च भने करिब १.३४ प्रतिशत मात्रै बढेर ४७ करोड रुपैयाँ पुगेको छ । आम्दानीको तुलनामा सञ्चालन खर्च नियन्त्रणमा रहँदा पनि मुनाफा बढाउन सहयोग पुगेको देखिन्छ ।
सेयरधनीका लागि लाभांश क्षमता पनि बढ्यो
नाफामा भएको वृद्धिको प्रभाव बैंकको प्रतिसेयर आम्दानीमा समेत देखिएको छ । अघिल्लो वर्ष २१ रुपैयाँ ९६ पैसा रहेको प्रतिसेयर आम्दानी बढेर २८ रुपैयाँ ४ पैसा पुगेको छ ।
त्यस्तै, वितरणयोग्य नाफामा पनि उल्लेख्य सुधार भएको छ । अघिल्लो आर्थिक वर्षमा ५९ करोड ९२ लाख रुपैयाँ रहेको वितरणयोग्य नाफा गत वर्ष १ अर्ब २१ करोड ७९ लाख रुपैयाँ पुगेको छ । यो १०३ प्रतिशतभन्दा बढीको वृद्धि हो ।
यस आधारमा बैंकले आफ्ना सेयरधनीलाई करिब २०.२३ प्रतिशतसम्म लाभांश वितरण गर्न सक्ने क्षमता बनाएको छ । यद्यपि यो वितरणयोग्य नाफाको आधारमा देखिएको सम्भावित क्षमता हो; वास्तविक लाभांश भने नियामकीय स्वीकृति र बैंकको निर्णयमा निर्भर हुनेछ ।
बैंकको चुक्ता पुँजी ६ अर्ब २ करोड रुपैयाँ रहेको छ । प्रतिसेयर नेटवर्थ १७७ रुपैयाँ २६ पैसा र पुँजीकोष अनुपात १३.६३ प्रतिशत कायम रहनुले बैंकको पूँजीगत अवस्था पनि तत्कालका लागि सन्तोषजनक देखाउँछ ।
नाफा बढ्यो, तर खराब कर्जा अझै चुनौती
गरिमा विकास बैंकको पछिल्लो वित्तीय विवरणले बैंकको नाफा वृद्धिको तस्वीर सकारात्मक देखाए पनि त्यसको आधारलाई गहिरिएर हेर्नुपर्ने देखिन्छ ।
एकातिर खुद ब्याज आम्दानी बढेको छ, निक्षेपको लागत घटेको छ, फी तथा कमिसन आम्दानी बढेको छ र व्यवसायको आकार पनि विस्तार भएको छ । अर्कोतर्फ, नाफामा सबैभन्दा ठूलो योगदान प्रोभिजनिङमा आएको अस्वाभाविक ठूलो गिरावटको देखिन्छ ।
अझ महत्वपूर्ण कुरा, खराब कर्जा अनुपात ४.६९ प्रतिशतबाट बढेर ४.७६ प्रतिशत पुगेको छ । त्यसैले बैंकको नाफा बढे पनि कर्जाको गुणस्तरमा भने अपेक्षित सुधार देखिएको छैन ।
अब बैंकका लागि मुख्य चुनौती नाफा बढाउनु मात्र नभई यही नाफालाई दिगो बनाउनु हुनेछ । प्रोभिजनिङ घटेर मात्रै नाफा बढेको हो वा बैंकको वास्तविक सञ्चालन क्षमता पनि बलियो हुँदै गएको हो भन्ने कुरा आगामी त्रैमासिक वित्तीय विवरणले अझ स्पष्ट पार्नेछ ।
समग्रमा हेर्दा गरिमा विकास बैंकले गत आर्थिक वर्षमा सस्तो निक्षेप, बढ्दो खुद ब्याज आम्दानी, गैरब्याज आम्दानीमा सुधार र कर्जा नोक्सानी व्यवस्थामा आएको ठूलो गिरावटको संयोजनबाट नाफामा उल्लेख्य वृद्धि हासिल गरेको देखिन्छ । तर, खराब कर्जा अझै ४.७६ प्रतिशतमा रहेकाले आगामी दिनमा कर्जा असुली र सम्पत्तिको गुणस्तर सुधार गर्न सक्नु नै बैंकको नाफा वृद्धिको दिगोपनाको मुख्य परीक्षा हुनेछ ।
