बैंकिङ खबर / राष्ट्र बैंकबाट सुनचाँदीका सिक्का खरिद गर्ने उपभोक्ताले बुझ्नुपर्ने अर्को महत्त्वपूर्ण पक्ष यसको पुनः बिक्रीसम्बन्धी व्यवस्था हो । राष्ट्र बैंकको आधिकारिक जानकारीअनुसार टक्सार महाशाखाबाट खरिद गरिएका सुन तथा चाँदीका असर्फी र सिक्का पुनः सोही महाशाखामा बिक्री गर्न पाइँदैन । अर्थात् राष्ट्र बैंकले सर्वसाधारणलाई सिक्का बिक्री गरे पनि सर्वसाधारणबाट पुनः खरिद गर्दैन । यसले राष्ट्र बैंकबाट सिक्का खरिद गर्नु र बजारमा सुनचाँदीलाई लगानीका रूपमा खरिद गर्नु फरक विषय भएको देखाउँछ । बजारमा सुनको मूल्य बढे पनि राष्ट्र बैंकले खरिद गरेको मूल्यमा नै पुनः फिर्ता लिने व्यवस्था छैन । उपभोक्ताको व्यक्तिगत उद्देश्य, सुनचाँदीको सामाजिक महत्त्व, बजार मूल्य र राष्ट्र बैंकबाट खरिद गर्न पाउने सीमित अवसर सबैले यसमा भूमिका खेलेका छन् ।
राष्ट्र बैंकले तिहारमा सुनचाँदीका सिक्का बिक्री गर्नु केवल एउटा मौसमी गतिविधि होइन । यसले केन्द्रीय बैंक र सर्वसाधारणबीचको संस्थागत सम्बन्धलाई समेत देखाउँछ । बजारमा सुनचाँदी खरिद गर्दा उपभोक्ताले गुणस्तर, तौल र कारोबारको विश्वसनीयताबारे चासो राख्ने गर्छन् । यस्तो अवस्थामा राष्ट्र बैंकको टक्सारबाट बिक्री हुने सिक्काप्रति देखिएको आकर्षणलाई संस्थागत भरोसाको एउटा संकेतका रूपमा लिन सकिन्छ ।
यस वर्ष सिक्का बिक्रीका क्रममा नगदसँगै क्यूआरमार्फत भुक्तानी गर्न सकिने व्यवस्था हुनु पनि उल्लेखनीय छ । परम्परागत धार्मिक प्रयोजनका लागि खरिद गरिने सुनचाँदीको कारोबारमा समेत डिजिटल भुक्तानीको प्रयोग जोडिनुले बैंकिङ सेवाको बदलिँदो स्वरूपलाई देखाउँछ । यद्यपि, टक्सार महाशाखामा लागेको भीडलाई धार्मिक आस्था वा संस्थागत विश्वासमध्ये कुनै एउटाको मात्र परिणाम भन्न सकिँदैन ।
