
बैंकिङ खबर / बैंकिङ प्रणालीमा रहेको तरलता व्यवस्थापन गर्ने उद्देश्यले नेपाल राष्ट्र बैंकले २०० अर्ब रुपैयाँ निक्षेप संकलन गर्ने भएको छ । केन्द्रीय बैंकले तीन महिनाको अवधिका लागि ठूलो परिमाणमा निक्षेप संकलन गर्न बोलकबोल आह्वान गरेको हो ।
राष्ट्र बैंकको मौद्रिक व्यवस्थापन विभागले मंसिर १ गते जारी गरेको सूचनाअनुसार ९२ दिन अवधिको निक्षेप संकलन उपकरणमार्फत २०० अर्ब रुपैयाँ संकलन गर्न लागिएको हो । यस व्यवस्थामार्फत बैंक तथा वित्तीय संस्थासँग रहेको रकम निश्चित अवधिका लागि राष्ट्र बैंकमा राखिनेछ ।
निक्षेप संकलनको ब्याजदर बोलकबोल प्रक्रियाबाट निर्धारण हुनेछ । राष्ट्र बैंकका अनुसार बोलकबोलमा सहभागी हुन चाहने बैंक तथा वित्तीय संस्थाले अनलाइन बिडिङ सिस्टम (ओबीएसएस) मार्फत प्रस्ताव पेस गर्नुपर्ने व्यवस्था गरिएको थियो । बोलकबोलका लागि न्यूनतम १० करोड रुपैयाँ प्रस्ताव गर्नुपर्ने र त्यसपछि १० करोड रुपैयाँकै गुणकमा रकम बढाउन सकिने व्यवस्था छ ।
यस निक्षेप संकलनमा राष्ट्र बैंकबाट इजाजतपत्रप्राप्त ‘क’, ‘ख’ र ‘ग’ वर्गका बैंक तथा वित्तीय संस्थाले मात्रै सहभागिता जनाउन पाउनेछन् । संकलित निक्षेपको साँवा तथा ब्याज २०८३ फागुन १ गते भुक्तानी गर्ने व्यवस्था सूचनामा उल्लेख छ । साथै, उक्त निक्षेपलाई अन्य बैंक तथा वित्तीय संस्थामा धितोका रूपमा प्रयोग गर्न सकिने भए पनि तोकिएको अवधिअघि भुक्तानी नहुने व्यवस्था गरिएको छ ।
निक्षेप संकलन उपकरणमार्फत राष्ट्र बैंकले बैंकिङ प्रणालीमा उपलब्ध अधिक तरलता आफ्नो खातामा तानेर निश्चित अवधिका लागि व्यवस्थापन गर्ने गर्छ । प्रणालीमा लगानीयोग्य रकमको उपलब्धता आवश्यकता भन्दा बढी हुँदा यस्तो उपकरण प्रयोग गर्न सकिन्छ । यसले अल्पकालीन ब्याजदर र बैंकिङ प्रणालीको तरलता व्यवस्थापनमा केन्द्रीय बैंकलाई सहयोग पुर्याउँछ ।
राष्ट्र बैंकले यसपटक २०० अर्ब रुपैयाँ संकलन गर्न बोलकबोल आह्वान गर्नुले बैंकिङ प्रणालीको तरलता व्यवस्थापनमा केन्द्रीय बैंकले प्रयोग गरिरहेको उपकरणको महत्व देखाउँछ । यद्यपि, बोलकबोलबाट वास्तविक रूपमा कति रकम संकलन भयो र ब्याजदर कति कायम भयो भन्ने विवरण छुट्टै पुष्टि हुन आवश्यक छ ।