Tuesday , June 27 2017

अन्तर्राष्ट्रिय बैंकिङ

भारतीय कर्मचारीहरुको तलब २३ प्रतिशतले बढ्यो, २ लाख नेपालीलाई फाइदा

icभारतले कर्मचारीहरुको तलब ठूलो मात्रा बढाएको छ । भारत सरकारले ५० लाख कर्मचारीको तलव तथा ५८ लाख पेन्सनरको पेन्सन बढाएको हो । भारतमा केन्द्र सरकारले लागू गरेको सातौं वेतन आयोगको सिफारिशका कारण कर्मचारीको तलब बढेको बताइएको छ । बुधवार बसेको भारतको क्याविनेट बैठकले आयोगको सिफारिश लागू गर्ने घोषणा गरेको हो । यसले कर्मचारीको तलव २३ प्रतिशत तथा पेन्सनरको पेन्सनमा २४ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ । वृद्धिसँगै भारतमा कर्मचारीको न्युनत्तम तलब १८ हजार भारु(२८ हजार ८ सय नेपाली रुपैयाँ) पुगेको छ । त्यसैगरी सबैभन्दा बढी तलव खाने क्याविनेट सक्रेटरीको तलब २ लाख २५ हजार भारु(तीन लाख ६० हजार नेपाली रुपैयाँ) पुगेको छ । यस अघि क्याविनेट सेक्रेटरीको तलब जम्मा ९० हजार भारु मात्रै थियो । 

नेपालीलाई पनि फाइदा
तलवको वृद्धिबाट साढे दुई लाख नेपाली लाभान्वित हुनेछन् । नेपालमा भारतीय सेनाबाट अवकाश पाएका झण्डै डेढ लाख पेन्सनर छन् भने भारतीय सेनामा ५० हजार नेपालीले काम गरिरहेका छन् । नेपालमा भारतले पेन्सनवापत वार्षिक २५ अर्व रुपैयाँभन्दा बढी खर्च गर्दै आएको छ । बढेको पेन्सन २०१६ जनवरी १ देखि नै लागू हुनेछ ।

वित्तीय निकायहरुको विश्वास यसरी गुमाउँदैछ ब्रिटेन

downgradeयुरोपेली संघबाट बाहिरिने निर्णय गरेपछि ब्रिटेनले आफ्ना वित्तीय प्रतिवद्धताहरु पूरा गर्ने विश्वसनीय आधार गुमाउँदै गएको छ । इयुबाट बाहिरिने निर्णयले ब्रिटेनको आर्थिक सम्भावना निराशाजनक रहने अनुमान गर्दै विभिन्न वित्तीय निकायहरुले ब्रिटेनको ’क्रेडिट रेटिंग’ घटाएको बीबीसीले जनाएको छ । स्टयाण्डर्ड एण्ड पोर्स अर्थात एस एण्ड पी नामक वित्तीय निकायले दिदैं आएको ’एएए’ स्तरको ’क्रेडिट रेटिंग’ ब्रिटेनले गुमाएको छ । यसैगरी प्रतिद्वन्द्वी निकाय फिचले ब्रिटेनको एए प्लसको ’क्रेडिट रेटिंग’लाई ’एए’मा घटुवा गरेको छ । यसअघि मुडिज भन्ने वित्तीय निकायले पनि ब्रिटेनको आर्थिक सम्भावनालाई स्थायीबाट घटुवा गरेर ऋणात्मकमा पुर्याएको थियो ।

यसरी रेटिङ घट्नु ब्रिटेनमाथि वित्तीय निकायहरुको विश्वास गुमेको संकेत हो । यसले ब्रिटेनलाई अन्तर्राष्ट्रिय बजारबाट ऋण लिन अप्ठ्यारो पर्ने हुन्छ । अन्तर्राष्ट्रिय बजारबाट पाइने ऋणको व्याजदर वित्तीय निकायहरुबाट पाएको रेटिङका आधारमा घटबढ हुने गर्दछ । 

को आउला आरबीआईमा नयाँ गभर्नर बनेर ? सर्टलिष्टमा यी ४ जना

rbiभारतको केन्द्रिय बैंक रिजर्भ बैंक अफ इन्डिया (आरबिआई)का गभर्नर रघुराम राजनको कार्याकाल सकिने मिती नसिजकिँदै गर्दा 'नयाँ गर्भनर को हुने ?' भन्ने विषय यति बेला चर्चाको शिखरमा पुगेको छ । यसअघि उनीलाई नै अर्को कार्यकाल दिने भनिएपछि राजन आफैँले सो प्रस्ताव अस्विकार गरेपछि भारतीय सरकारले  आगामी गभर्नरका लागि चार जनाको नाम सर्टलिष्ट गरेको छ । सुचीमा बर्तमान डेपुटी गभर्नर, पूर्व डेपुटी गभर्नर, अर्थशास्त्री र भारतकै सबैभन्दा ठूलो बाणिज्य बैंककी प्रमुखसम्म रहेको भारतीय सञ्चार माध्यमले जनाएका छन् । बर्तमान गभर्नर रघुराम राजनको तीन बर्षे कार्यकाल सेप्टेम्बरमा पुरा हुँदैछ ।

ब्रिटेनको हलचलपछि एसियाली बजार स्थिर बन्दै

stockइयु छोड्नेबारे ब्रिटेनमा भएको जनमत संग्रहको परिणामपछि शुक्रबार एकाएक हलचल भएको एसियाली बजारमा पहिलोपटक सुधार देखिएको छ । परम्परागत रुपमा लगानी सुरक्षित मानिने सुन, डलर र येनमा सुधार देखिएको हो । 

एसियाली बजारमा पाउण्डको भाउमा भने थप गिरावट आएको छ । तर शुक्रबार जस्तो उथलपुथल भएर पाउण्ड घटेको छैन । शुक्रबार ८ प्रतिशतले तल झरेको जापानको शेयर बजार सोमबार १ दशमलब ३ प्रतिशतले उकालो लागेको छ ।

बीबीसीका अनुसार जापानमा अहिले अधिकारीहरु येन बलियो भएकोप्रति चिन्तित देखिएका छन् । किनभने त्यसले सुधारको गतिमा रहेको जापानी अर्थतन्त्रलाई असर पारिरहेको छ । जसका कारण विदेशमा जापानी वस्तुहरु महंगो तुल्याउने देखिएको छ ।

विज्ञहरुले भने पाउण्डको भाउमा १० प्रतिशतसम्मको गिरावट आउने अनुमान गरेका छन् । इयु छाड्ने पक्षमा अभियान चलाएकाहरुले मतपरिणामको नकारात्मक प्रभावलाई बढाइचढाइ गरिएको टिप्पणी गरेका छन् । डेली टेलिग्राफ अखबारमा लेख्दै लण्डनका पूर्व मेयर बोरिस जोन्सनले ब्रिटेन एकल बजारको सदस्य रहिरहने र ब्रिटिशहरुले युरोपभर खुला रुपमा आवागमन गर्न पाइराख्ने उल्लेख गरेका छन् ।

अमेरिकमा ७ जनामध्ये १ जना गरीब

poorअन्तरराष्ट्रिय मुद्रा कोष (आईएमएफ)ले उच्च गरिबी दरप्रति अमेरिकालाई चेतावनी दिएको छ । कोषको अर्थतन्त्रको वार्षिक मूल्यांकनमा अमेरिकामा गरिबीको दर उच्च रहेको देखिएको छ । अमेरिकामा प्रत्येक ७ मा १ गरिबीमा जीवनयापन गरिरहेको कोषले जनाएको छ । यसको तत्काल समाधान गरिनु आवश्यक भएको सुझाव कोषले दिएको छ । न्यूनतम ज्याल वृद्धि गर्नुपर्ने र महिलालाई काममा प्रोत्साहनका लागि सुत्केरी बिदा दिनुपर्ने सुझाव दिइएको छ । 

प्रतिवेदमा चालू वर्षका लागि अमेरिकाको वृद्धि प्रक्षेपणलाई पनि अघिल्लो २.४ प्रतिशतबाट कटौती गरेर २.२ प्रतिशत कायम गरिएको छ । मन्द विश्वव्यापी वृद्धि र कमजोर उपभोक्ता खर्चका कारण अमेरिकी वृद्धि प्रक्षेपणलाई कटौती गरिएको हो । चालू वर्षको पहिलो त्रैमासिक अवधिमा अमेरिकाको आर्थिक वृद्धि ०.५ प्रतिशतमा झरेको छ । यो गत वर्षको अन्तिम त्रैमासको १.४ प्रतिशतको दाँजोमा ठूलो अन्तरले कम हो ।

तर, बलियो श्रम बजारको अर्थ समग्र अमेरिकी अर्थतन्त्र राम्रो अवस्थामा भएको कोषकी प्रबन्ध निर्देशक क्रिस्चिन लेगार्डले बताइन् । मेको बेरोजगारी तथ्यांकले बेरोजगारी दर ४.७ प्रतिशतसहित ८ वर्षकै न्यून भएको देखाएको छ । गरिबीले ठूलो सामाजिक खराबी ल्याउने मात्र नभई श्रम बलको सहभागितामा समेत असर पार्ने चेतावनी लेगार्डले दिइन् । यस्तो अवस्थाले शिक्षामा लगानी गर्ने क्षमतामा कमी ल्याउने र स्वास्थ्य क्षेत्रको अवस्थामा सुधार ल्याउनबाट अवरोध सिर्जना गर्ने धारणा उनको थियो । सहभागिता, उत्पादनशीलता, धु्रवीकरण र गरिबीलाई ध्यान नदिने हो भने यसले वृद्धिलाई पनि तल झार्ने र अमेरिकीको जीवनस्तर पनि खस्किने उनले बताइन् ।

प्रतिवेदनले अमेरिकालाई शिक्षामा धेरै लगानी गर्नका लागि आग्रह गरेको छ । साथसाथै राम्रो सामाजिक कार्यक्रमहरू जस्तै गरिब अमेरिकीलाई रोजगारी प्राप्त गर्नका लागि सहयोग गर्न शिशु स्याहारका कार्यक्रम कार्यान्वयन गर्न प्रतिवेदनले आग्रह गरेको छ । एजेन्सी

१० अर्ब रुपैयाँको साधारण शेयर विक्रि गर्दै पेप्सीको

pepsicoबरुण वेभरेजको सफ्ट ड्रिङक्स पेप्सीको भारतीय फ्रेन्चाइले १० अर्ब रुपैयाँबराबरको साधारण सेयर निष्काशन गर्ने भएको छ । सर्वसाधारणका लागि १ करोड ५० लाख कित्तासँगै संस्थापकहरु बरुण जयपुरिया र रवि कान्त एन्ड सनको नाममा रहेको ५० लाख कित्ता सेयरसमेत बिक्री गर्ने कम्पनीले जनाएको छ । साथै ५ प्रतिशत सेयर कर्मचारीलाई पनि छुट्ट्याएको कम्पनीले जनाएको छ । 

कम्पनीले साधारण सेयर तथा संस्थापक सेयरलाई सर्वसाधारणमा बिक्री गरी पुँजी संकलन गर्न लागेको हो । कम्पनीको भारतस्थित कार्यालयले सर्वसाधारणबाट पुँजी संकलन गर्न भारतीय पुँजी बजार नियामक सेक्युरिटीज बोर्ड अफ इन्डियामा पहिलो चरणको कागजातसहित आवेदन दिएको छ । 

आरके जयपुरीया समूहले सुरु गरेको बरुण वेभरेज कार्बोनेटेड सफ्ट ड्रिङक्स बनाउने मुख्य फ्रेन्चाइ कम्पनी हो । कम्पनीले नन कार्बोनेटेड बेभरेजहरु पनि उत्पादन गर्छ । कम्पनीको टे«ड मार्क पेप्सीको छ । कम्पनीले पेप्से, सेबेन अप, इभरेभेस सोडा, ट्रोपिकाना सलाइस र पिउने पानी उत्पादन गर्छ ।

आरबीआईलाई दीर्घकालीन मुद्रास्फीति लक्ष्य ४ प्रतिशतबाट ५ प्रतिशत पुर्याउन सुझाव

rbiस्टेट बैंक अफ इन्डिया (एसबीआई)ले रिजर्भ बैंक अफ इन्डिया (आरबीआई)लाई दीर्घकालीन मुद्रास्फीति लक्ष्य ४ प्रतिशतबाट ५ प्रतिशत पुर्याउन सुझाव दिएको छ । एसबीआईको अनुसन्धान प्रतिवेदनअनुसार सन् १९८३ देखि सबै आरबीआई गभर्नर मुद्रास्फीतिको पक्षमा रहँदै आएका छन् । एसबीआईका प्रमुख अर्थशास्त्री सौम्या कान्ति घोष लेखक रहेको प्रतिवेदन न्यून दरको पक्षमा वकालत गर्नेहरूप्रति आरबीआईका गभर्नर रघुरमन राजनले गरेको तीखो टिप्पणीको एक दिनपछि आएको हो । “न्यून मुद्रास्फीतिमा जोड दिएर हामीले पुरानो विधि त्याग्दै छौं, जसले बहुसंख्यक गरिबको नोक्सानीमा थोरैलाई मात्र लाभ दिएको थियो,” गभर्नर राजनले भने । उनका अनुसार लगानीकर्ताले आरबीआईको मौद्रिक नीति लक्ष्यमा विश्वास आर्जन गरेका छन् । यसले आरबीआईको मुद्रास्फीतिको लक्ष्य पूरा गर्नका लागि सुधार गर्नेछ । दोस्रो कार्यकालमा नजाने राजनको निर्णयले पार्ने नीति प्रभावबारे टिप्पणी गर्दै प्रतिवेदनमा भनिएको छ, “हामी व्यक्तिभन्दा संस्थामा विश्वास गर्छौं । कुनै पनि संस्थाको विश्वसनीयता र स्वतन्त्रता महत्वपूर्ण हो । योबाहेकका अन्य कुनै पनि छलफल विशुद्ध हल्ला मात्रै हो । आरबीआई एउटा संस्था हो ।” एजेन्सी

ह्याकरहरुको निशानामा केन्द्रिय बैंकहरु : इण्डोनेशिया र दक्षिण कोरियामा हमला 

hackerसाइबर अपराधीहरूले इण्डोनेशिया र दक्षिण कोरियाका केन्द्रीय बैङ्कमा पनि साइबर हमला गरेका छन् । गत महीना साइबर ह्याकरहरूले बैङ्क अफ कोरिया (बीओके) र बैङ्क इण्डोनेशिया (बीआई)को पब्लिक वेबसाइटमा हमला गरेको दुवै बैङ्कका वरिष्ठ अधिकारीहरूले समाचार संस्था रोयटर्सलाई बताएका छन् । यो हमलाको प्रतिक्रियामा बीआईले वेबसाइड प्रयोगमा नआउने १ सय ४९ क्षेत्रका वेबसाइट नै बन्द गरेको बैङ्क डेपुटी गभर्नर रोनाल्ड वासले सोमवार एक अन्तर्वार्तामा भने ।

विश्वका अन्य कयौं केन्द्रीय बैङ्कमाथि पनि यस्तै हमला भएको र अपराधीहरूले आपूmले प्रयोग गरेका आईपी अर्का अपराधीलाई दिने गरेकोसमेत उनले बताए । फेबु्रअरीमा साइबर अपराधीहरूको एक समूहले बङ्गलादेशी केन्द्रीय बैङ्कको न्यूयोर्क फेडमा रहेको खाताबाट ८ करोड १० लाख डलर चोरेको घटना सार्वजनिक भएयता केन्द्रीय बैङ्कहरू यसबारे झनै सचेत हुन थालेका थिए । बैङ्क इण्डोनेशिया र बैङ्क अफ कोरियाबाट उक्त घटनामा कुनै रकम चोरी नभएको बताइएको छ । उक्त चोरीमा कसको हात थियो भन्नेबारेमा पत्ता लागिनसकेको बताइएको छ ।

केन्द्रीय बैङ्कहरूबीचको सहकार्यकै कारण साइबर अपराधीहरू आफ्नो प्रयासमा असफल भएको वासले बताए । साइबर हमलाको शिकार भइसकेका बैङ्कहरूले आप्mनो अनुभव अन्य केन्द्रीय बैङ्कहरूलाई समेत सुनाएको र केन्द्रीय बैङ्कहरूबीच क्षेत्रीय सहकार्य भइरहेकाले पनि यस्ता हमला निस्तेज भएकोमा उनले जोड दिए । गत मे महीनामा यूट्युबमा एउटा भिडियो पोष्ट भएको थियो, जसमा साइबर अपराधीहरूले केन्द्रीय बैङ्कहरूको वेबसाइटमा हमला गर्न अपरेशन आइकारस नामक ३० दिने अभियान नै लञ्च गर्ने चेतावनी दिएका थिए । एजेन्सी

चिनको ७४ अर्ब लगानी विदेशमा, वर्षेनि बढ्दै 

chinaचीनले यो वर्ष विदेशी मुलुकमा गरेको प्रत्यक्ष लगानी मजबुत देखिएको छ । “चीनको बाह्य प्रत्यक्ष लगानीमा विस्फोटक वृद्धि अल्पकालीन अवधिमा परिवर्तन हुने देखिँदैन,” चाइनिज एकेडेमी अफ इन्टरनेसनल ट्रेड एन्ड इकोनोमिक कोअपरेसनका उपाध्यक्ष ली गुवाङघुईले भने ।

चालू वर्षको जनवरीदेखि मेसम्मको अवधिमा चीनको गैरवित्तीय क्षेत्रको बाह्य प्रत्यक्ष लगानी वार्षिक मापनका आधारमा झन्डै ६२ प्रतिशतले वृद्धि भई ७४ अर्ब डलर पुगेको वाणिज्य मन्त्रालयले जनाएको छ । धेरै लगानी भएका क्षेत्रमा आसियान, अस्ट्रेलिया, युरोपेली संघ, जापान, रूस र अमेरिका छन् । यी क्षेत्रले चीनबाट ५९ अर्ब लगानी प्राप्त गरेका छन् । यो कुलको पाँच भाग हो ।

मन्त्रालयका प्रवक्ता सेन डानयाङका अनुसार चिनियाँ कम्पनीले यो वर्षको सुरु पाँच महिनाको अवधिमा १५१ मुलुक र क्षेत्रमा लगानी गरेका छन् । चिनियाँ लगानीको प्रमुख चासोमा ‘बेल्ट एन्ड रोड इनिसिएटिभ’का मुलुक र क्षेत्र परेका छन् ।

चीनले सन् २०१३ मा प्रस्ताव गरेको व्यापार र पूर्वाधार सञ्जालले ‘सिल्क रोड इकोनोमिक बेल्ट’ र २१औं शताब्दी ‘म्यारिटाइम सिल्क रोड’को परिकल्पना गरेको छ । यसले एसिया, युरोप र अमेरिकामा रहेका ५० भन्दा बढी मुलुक र क्षेत्रका ४.४ अर्ब मानिसलाई समेट्छ ।

यो पाँच महिनाको अवधिमा यी दुई व्यापारिक मार्गका मध्यमबाट चीनले ४९ मुलुक र क्षेत्रमा ५.६३ अर्ब डलर लगानी गरेको छ । यो वार्षिक मापनका आधारमा १६ प्रतिशत बढी हो । “यी क्षेत्रमा सुधारिएको पूर्वाधार सुविधा, ऊर्जा स्टेसन, सेवा र क्षेत्रीय सञ्जालका साथै नयाँ व्यापारिक क्षेत्रमा नयाँ रोजगारी सिर्जनाप्रति उनीहरूको बढ्दो मागबाट धेरै अवसर आएका छन्,” सेनले भने ।

उक्त अवधिमा उत्तर अमेरिका, ओसियाना, एसिया र ल्याटिन अमेरिका ओडीआई क्रमशः २०८, ७२, ६३ र ५१ प्रतिशतले वृद्धि भएको जनाइएको छ । यसबाहेक एसियाली पूर्वाधार लगानी बैंकको पहिलो ब्याचको लगानी जुन २४ मा हुने तेस्रो बोर्ड बैठकको अवसरमा घोषणा गरिने भएको छ, जसले चीनबाट हुने बाह्य प्रत्यक्ष लगानीलाई पनि वृद्धि गराउने अपेक्षा गरिएको छ । एजेन्सी

दोस्रो कार्यकाल दिने विषयमा बहस चलिरहँदा भारतीय गभर्नरले किन लेखे यस्तो पत्र ?

raghuramरिजर्भ बैंक अफ इन्डियाका गभर्नर रघुराम राजनले आफ्नो कार्यकाल नबढाउने संकेत गरेका छन् । आगामी सेप्टेम्वरमा तीन वर्षे कार्यकाल सकिएपछि आफू फेरी शैक्षिक क्षेत्रमा नफर्कने जानकारी दिंदै उनले आरबिआईका कर्मचारीलाई ’फेयरवेल’ पत्र लेखेका छन् । पत्रमार्फत उनले केन्द्रिय बैंकमा दोस्रो टर्म नलिने जानकारी दिएका हुन् । उनले आफ्नो कार्यकालमा भएका वित्तीय गतिविधि समेत समेटेर पत्र लेखेका छन् ।  जसमा भारतीय मुद्राको स्थिरिकरण, मूल्य वृद्धिको नियन्त्रण, नयाँ बैंकिङ लाइसेन्स, भुक्तानी प्रणालीको विकास तथा मोवाइलदेखि मोवाइलमा भुक्तानीका लागि प्रणालीको विकास जस्ता काम यो तीन वर्षमा भएको उल्लेख गरिएको छ । 

फरक पक्षको फरक मत
उनको कार्यकालमा वित्तीय क्षेत्र सुदृढ बनेको भन्दै भारतको कर्पोरेट जगत, विदेशी तथा स्वदेशी लगानीकर्ता तथा राजनीतिज्ञ केन्द्रिय बैंकमा उनको दोस्रो कार्यकाल हुनुपर्ने पक्षमा छन् । तर सरकारको नेतृत्व गरिरहेको भारतीय जनता पार्टीका एक नेता सुव्रमण्यम स्वामी भने राजनलाई दोस्रो कार्यकाल दिन नहुने पक्षमा लविङ गरिरहेका छन् । हाल भारतमा यस विषयमाथि बहस भइरहेका बेला रमजनले यस्तो पत्र लेखेका हुन् । उनले गभर्नरबाट अवकाश लिएपछि फेरी अमेरिकाको युनिभर्सिटी अफ सिकागोमा फर्किने बताएका छन् ।